M22

430802

1200mm f4.7 (Orion XT10)+Olympus E-P5 on handmade non motorized tracker , 15×15 sec,   ISO 3200, 16.08.2017 – Atabey

Merhaba, iki yıl önce 300mm lens için geliştirdiğim tripod üzeri motorsuz barn door takip düzeneği ile daha önce bazı derin uzay çekimlerim olmuştu. Bu çekimler “Barn Door Tracker” başlığı ile sayfalarda görülebilir. Aynı mantık ile çalışacak, ancak ayağıyla yaklaşık 24 kg ağırlığındaki 1200mm f4.7 dobson tipi aynalı teleskop için de kullanabileceğim motorsuz bir takip düzeneği yapmayı hep düşünmüştüm.

Bunca ağırlık ve yüksek odak seviyesinde bir optik üründe böyle bir kundak yapmak biraz çılgınca bir fikir olsa da denemekten zarar gelmez diyerek işe koyuldum. Teknik çizimini yaptıktan sonra suntalardan keserek ekvatoryal eksene uygun bir kundak yapmak bir haftadan kısa sürdü. Şimdi test ve geliştime aşamasında olan kundak ile 15 saniye pozla kutup yıldızını görmeden balkonda yapılan ayarlama ile ilk test çekimimi M22 küresel yıldız kümesini görüntüleyerek yaptım. İnce ayar yapamadığımdan biraz netlik sorunu ile karşılaştım. Ancak kutup ayarını geliştirince daha net çekimler yapacağımı umuyorum.

Hello, My first test photos with non motorized barn door tracker for 1200mm f4.7 dobsonian telescope! I hope take good photos after polar calibration.

Ay (Moon)

430800

Olympus E-P5+Orion XT10 (Prime Focus)    06.08.2017, Atabey

Merhaba, gökyüzü fotoğrafı çekimlerine verdiğim uzun bir aradan sonra prime fokus (fotoğraf makinesi gövdesini doğrudan teleskop tüpüne bağlayarak) tekniğini ilk defa kullanarak Ay`ı fotoğrafladım. Full HD video karelerinden seçerek işlenen görüntü ilk prime fokus çekimim olduğundan paylaşmak istedim. 173 karenin istiflenmesi ile yukarıdaki görüntüye ulaşıldı.

My first prime focus photography with dobson telescope and micro four thirds camera. 173 frames are stacked.

Afokal astrofotoğrafi (Derin uzay)

Merhaba, daha önceki yazımda afokal fotoğraf tekniği ile gezegen çekimlerine değinmiştim. Bu sefer afokal tekniği derin uzay için nasıl uyguladığım konusuna yer vereceğim. Öncelikle belirtmeliyim ki afokal teknik ile özellikle hareket sistemi olmadan derin uzay çekimi yapmak gezegen çalışması yapmaktan çok daha zorlu bir uygulamadır. Bu uygulamadan elbette prime fokus uzun pozlu çekimlerde elde edildiği gibi sonuçlar beklemek doğru olmaz. Bunun nedenlerini kendi yaptığım deneysel çalışmalara da dayananak maddeler halinde sıralamak gerekirse;

1. Derin uzaydan gelen ışık, takip sistemi olmadan yapılacak kısa süreli çekimler için oldukça yetersizdir. Ayrıca mercek yüzeylerindeki yansıma ışığı daha da azaltmaktadır.

2. F odak oranı yetersiz olan teleskoplarla kısa süreli afokal pozlama zaten az olan ışığı iyice azaltacaktır.

3.Fotoğraf makinesinin f değeri yeterince düşük değil ise teleskoptan gelen ışıkta kayıplara neden olacaktır.

4.Çekimlerde alan genişliği için geniş açı göz merceği kullanıldığından distorsiyon etkisi ve mercek içi yansımalar sorun olmaktadır.

5.Büyük sensörlü ve büyük lensli fotoğraf makineleri ile aynı teleskop göz merceği arasındaki exit pupilden kaynaklı optik ilişki,  küçük sensörlü ve lensli makinelere göre geniş açıda daha başarısız parlaklık ile sonuçlanmaktadır. Bu  durum ISO başarımını da azaltmaktadır.

Çekime başlamadan önce iyi bir gözlem planı yapılması ve bir önceki yazıda değindiğim atmosferik görüş koşullarına dikkat edilmesi derin uzay çekimleri için de önemlidir.

390214

M42

Çekim ayarları

Tüm bu faktörleri birlikte değerlendirdiğimde 1200mm f4.7 dobson teleskopta 25mm plössl göz merceğine elimdeki kompak fotoğraf makinesini en geniş açıda f2 ayarında kullanarak 0,5 ile 1 sn arası pozlamada ISO 6400 ayarında çekim yapmayı daha başarılı buldum.

Yazılım desteği

Elde ettiğim resimlerde kenarlara doğru ciddi distorsiyon etkisi ile karşılaştım. Oluşan distorsiyonu yazılımsal olarak düzeltebilmek için teleskop ile yaptığım referans çekimlerden faydalalanarak GIMP yazılımı ile distorsiyonu düzeltme parametrelerini en uygun aralığa getirdim. Bu parametrelerden faydalanarak yaptığım çekimlerdeki eğrilikleri düzelttim.

390845

M22

Unutulmaması gereken bir nokta her resim karesinde ayrı ayrı bu düzeltme yapılmaz ise Deepskystacker gibi programlarla yapılacak görüntü işleme işleminin oldukça başarısız olacağıdır.

Distorsiyonda yaptığım düzeltmeye karşın görüntü kenarlarına doğru yıldız gibi parlak oluşumlarda koma etkisine benzer bir merkezden dışa görüntü bozulmaları ile karşılaştım. Bu durumun mercek içi yansımalardan kaynaklandığını sanıyorum. Bu bozulmaları düzeltmek için de GİMP ten yararlandım.

Yazılım programlarının derin uzay fotoğraf çekimlerinde ne kadar önemli olduğunu vurgulamak için m20 nebulasına ait ham ve işlenmiş karelerden oluşan karşılaştırmalı resimlerini vererek yazımı burada sonlandırıyorum.

M20

M20 (RAW)                                                                               M20

 

 

 

 

 

 

 

Afokal astrofotoğrafi (Gezegen Çekimi)

Bu yazımda takipsiz teleskopla afokal astrofotoğrafi tekniği ile ilgili gözlem ve deneyimlerimden söz edeceğim. İlk bölümde güneş sistemi çekimlerinden söz edeceğim. Bu tekniği geniş açıda derin uzay için de denedim. Ancak barındırdığı güçlükler nedeniyle derin uzay çalışmalarına başka bir yazıda değineceğim. Afokal çekim kısaca insan gözünün yerini fotoğraf makinesinin almasıdır. Öncelikle çekim için afokal kuplaj gereklidir. Bu işlem için fotoğraf makinesi adaptörü satın alınabilir veya elde üretilmesi denenebilir. Fotoğraf makinesi ile teleskop göz merceği optik eksenleri tam ortalayacak şekilde hizalamak ve göz merceğindeki görüntüyü ortaladıktan sonra makine ile biraz zoom yaparak görüntünün ön izleme ekranını doldurması ve iyi bir netleme gerekmektedir. Makinenin manuel netlik ayarı var ise daha iyi bir netleme mümkün olabilir.

afocal

Afokal teknik

Atmosferik koşullar:

Afokal teknikle iyi bir gezegen fotoğrafı çekmek için bir gözlem planı yaptıktan sonra havanın açık olduğu, etrafta bina gibi gece ısı yayan cisimlerin uzağında sakin bir gözlem noktası belirlemeliyiz. Özellikle gözlenecek alanın olduğu tarafta ısı yayan bina, köprü vb. büyük cisimlerin olmamasına dikkat edilmelidir. Rüzgarlı günlerde teleskop tüpü titreyeceğinden net görüntü almak zorlaşır. Ayrıca hava akımı düz değil türbülanslı ise atmosferik görüş bozulur. Özellikle dağlık alanlarda düz hava akımı az olacağından yüksek rakım avantajını türbülanslı hava akımı geri alabilir.

hava

Atmosfer türbülansı

Özellikle açık tüplü Newton tipi aynalı teleskopların soğuk havalarda ortam ısısına alışıncaya kadar görüntüyü bulanık ve dalgalı vereceğini de unutmayın. Gözlem yapılacak gezegenin ufka yakın olması görüntünün atmosferik dalgalanma, sis ve toz gibi etkilerden daha çok etkilenmesine neden olacaktır. Bu nedenle mümkün olduğunca ufuktan yüksekteyken çekime başlamalıyız. Her gece aynı kalitede görüntü almak mümkün değildir. Bu nedenle çekime başlamadan önce gökyüzü objesini gözle, bir dürbünle veya teleskopla inceleyip gerekirse hiç çekime başlamadan gözlemi sonraki günlere ertelemeliyiz.  Ay ışığı da ışık kirliliği yarattığından mümkün olduğunca ay ışığının az olduğu geceleri seçmeliyiz.

Çekim ayarları:

Ben 1200mm f4.7 dobson teleskopla yaptığım gezegen çekimlerinde 5mm göz merceği kullandım. Kompak fotoğraf makinesi ile biraz zoom (yaklaşık 120mm ayarı) yaptım. Çekimler HD video şeklinde oldu. Takip düzeneğim olmadığından 15-20 sn. süreli HD videolar almayı denedim. Dünyanın dönüşü nedeniyle gezegenler ekranda hareket edeceğinden çekim yapmak biraz zor olabilir. Gezegen çok parlak ise diyaframı kısarak poz patlamasını önlemeniz gerekebilir. Takip düzeneğiniz yok ise bir gecede seri olarak 5-6 seans kısa videolar almayı deneyebilirsiniz . Gezegenler kendi etrafında döndüğünden bu sürenin saatlerce sürmesi elde edilecek görüntünün netliğini bozacaktır. Mümkün olduğunca kısa zaman aralığında video paketleri almak daha kaliteli bir görüntüye ulaşmamızı sağlayacaktır.

390601

Saturn, 1200mm f4.7, afokal

Yazılım desteği

Görüntüleri aldıktan sonra video kareleri tek tek yazılımla çıkardım. Merceklerden meydana gelen distorsiyon, aynadan kaynaklı koma etkisi gibi etkenler optik olarak yeri değişen görüntülerde esnemelere neden olduğundan mümkün olduğunca merkeze yakın kareler seçip işlemden geçirdim. Gezegen her karede aşırı farklı yerlerde olursa Registax gibi programlarla görüntüleri istifleme ve netleme başarısız olabilir. Bu nedenle içinde iyi durumda olanlar seçildikten sonra gezegeni ortalayacak şekilde aynı boyda daha küçük resim karelerini kesip çıkardım.   Bu programların kullanımı uzun bir konu olduğundan bu yazıda yer vermeyeceğim.

400311

Mars, 1200mm f4.7, afokal